Tanıdan Tedaviye Prostat Kanseri

Prostat kanseri, erkeklerde en sık görülen kanserlerden biridir. Çoğu zaman yavaş ilerler ve erken dönemde belirti vermeyebilir. Semptomlar ortaya çıktığında genellikle idrarla ilgili şikayetler ön plandadır. Sık idrara çıkma, gece uyanma, idrar yaparken zorlanma ve kesik kesik idrar akışı görülebilir. Ancak bu bulgular her zaman kansere işaret etmez. Prostat büyümesi gibi iyi huylu durumlarda da benzer şikayetler ortaya çıkabilir. Bu nedenle yalnızca semptomlara bakarak karar verilmez.

PSA Taraması

Tanıda en önemli adımlardan biri PSA testidir. Oldukça basit bir testtir. Aile sağlığı merkezlerinde PSA ölçümü rahatlıkla yapılabilir. PSA, kanda ölçülen bir değerdir ve prostatla ilgili sorunlar hakkında fikir verir. Yüksek PSA her zaman kanser anlamına gelmez. Enfeksiyon veya prostat büyümesi de PSA’yı yükseltebilir. Bu nedenle PSA değeri tek başına değil, muayene ve görüntüleme ile birlikte değerlendirilir.

Füzyon Biyopsi

Şüpheli durumlarda ileri inceleme yapılır. Günümüzde MR füzyon biyopsi altın standart yöntemdir. MR ile prostat dokusu detaylı şekilde incelenir ve riskli alanlar belirlenir. Bu aşamadan sonra füzyon biyopsi devreye girer. Füzyon biyopside MR görüntüleri ile ultrason eşleştirilir ve şüpheli bölgeden hedefli örnek alınır. Burada iki tür MR füzyon biyopsiden söz edilebilir; rektal ve perineal. Yani ilgili prostata iki şekilde ulaşılabilir. Rektal uygulamada rektumdan prostata ulaşılırken, perineal uygulamada testisler ve rektum arasında bulunan bölgeden prostata ulaşılır. Transperineal mr füzyon biyopsi özellikle enfeksiyon risklerini minimize etmesi sayesinde günümüzde en güvenli prostat biyopsisi yöntemi olarak öne çıkmaktadır.

Tanı netleştikten sonra hastalığın evresi belirlenir. Hastalığın prostata sınırlı olup olmadığı, çevre dokulara ya da uzak organlara yayılıp yayılmadığı değerlendirilir. Tedavi planı bu aşamaya göre şekillenir.

Tedavi Planlaması

Prostat kanseri lokalize yani prostat ile sınırlıysa altın standart tedavi cerrahidir. Kanserli prostat vücuttan tamamen çıkarılır. Günümüzde prostat kanseri ameliyatını robot yardımlı olarak yapmak hasta için belirgin avantajları da ortaya çıkarabilir. Bu nedenle mümkünse bu ameliyatın robot ile yapılması tercih edilebilir. Lokalize olgularda kanserli prostat çıkarıldığında hastanın tüm tedavisi tamamlanmış olur, hasta tümöründen kurtulur. Buna ek olarak lokalize prostat kanseri tedavisinde radyoterapi de düşünülebilecek seçenekler arasındadır. Metastatik olgularda ise sistemik tedavilerden yararlanma gerekir.

Tedavi Sonrası Takip

Hastanın tedavisi tamamlandıktan sonra, ilk önce 3, sonra 6, sonrasında ise 12 aylık periyotlarla takip yapılır. Burada PSA testi önemlidir. Gerekirse fiziksel muayene ve görüntüleme yöntemlerinden de yararlanılabilir.