Ürolojide Stent Kullanımı

Tıbbın farklı alanlarında stent kullanımı mevcuttur. Stent dendiğinde akla ilk kalp ve damar hastalıkları gelse de ortopedi (kemik kırıklarında) ve üroloji gibi branşlarda da stent kullanımı söz konusudur. Hatta üroloji de geçici stentlerin kullanımı oldukça yaygındır. Ürolojide stent kullanımı idrar yoluna, böbrek ve mesane arasına (üreter) ince plastik bir borunun yerleştirilmesini içerir. Bununla birlikte nadir de olsa yine idrar yoluna (üreter veya üretra) geçici metal stentlerin de yerleştirilmesi mümkündür. Peki, ürolojide stent kullanımı hangi hastalıkların tedavisinde ve ne şekilde kullanılır?

Double J Stent

Bir ucu böbrekte bir ucu mesanede olacak şekilde üst idrar yoluna yerleştirilen plastik ince boru şeklinde stentlerdir. İdrar deliğinden girilerek işlem gerçekleştirilir. Kullanım amacı üst idrar yolunda oluşmuş bir darlık nedeniyle böbrekte biriken/birikebilecek idrarın ya da taş hastalığı tedavisi sonrası idrar yolunu takip ederek mesaneye düşecek olan bir taşın rahatlıkla mesaneye girmesini sağlamaktır. Böbrek ve idrar yoluna yönelik yapılan girişimlerden sonra olgudan olguya değişmekle birlikte stent kullanımına ihtiyaç duyulabilir. Double j stentler genellikle kısa süreli kullanım için uygundur. 1 ay, 3 ay ve yıllık stent kullanımları mevcuttur. Çoğunluk hasta grubunda günlük pratikte genellikle maksimum 3 ay içinde stent görevini yerine getirmiş olur ve vücuttan çıkarılması uygundur. Uzun süre idrar yolunda kalan stentlerin katılaşması, taşlaşması, tıkanması söz konusu olabilir. Enfeksiyona yol açabilir. Double j stent yine idrar yolundan vücut dışına çıkarılır. İşlem ameliyathanede yapılabileceği gibi sistoskopi odasında da steril koşullarda yapılabilir.

Metal Stentler

Ürolojide uzun süredir denenen (ilk uygulama 1988) ancak başarısı konusunda halen önemli soru işaretlerinin olduğu bir prosedürdür. Sıklıkla üretraya bazen de üretere yönelik stent girişimleri yapılabilir. Kullanım amacı idrar yolunda oluşmuş olan darlığı açmak ve idrarın akışını sağlamaktır. İdrar yolu darlıklarında farklı tedavi yöntemleri mevcuttur. Dilatasyon ve üretoplastinin yanı sınra bunlardan biri de metal stentlerdir. İdrar yolunda darlık olan bölüme stent yerleştirerek darlığı açmak ve idrar akışını sağlamak bu tedavi yaklaşımlarından biridir. Büyük bir cerrahi işlem olan üretroplastiye başvurmadan stent ile darlığı gidermek düşünülebilir. İdrar yoluna kalıcı olarak idrar yoluna yerleştirilmesi söz konusu değildir. Yine double j stentlerde olduğu gibi metal stentler de geçici olarak idrar yoluna yerleştirilirler ve bir süre sonra olduğu yerden çıkarılırlar. İşlem ameliyathane ortamında ve genellikle skopi altında yapılır.