Böbrek Hastalıklarında Kullanılan Görüntüleme Yöntemleri

Böbrek hastalıklarının tanısında uygulanabilen farklı görüntüleme yöntemleri mevcuttur. Ultrason ve bilgisayarlı tomografi en sık uygulanan görüntüleme teknolojileridir. Ancak bunların yanı sıra farklı farklı görüntüleme yöntemlerinden de böbrek hastalıklarının tanısında yararlanabiliyoruz. Bazı olgularda böbrek içine kontrast madde vermek ve bu şekilde bir tarama yapmak da gerekebiliyor.

Direkt Üriner Sistem Grafisi

Kolay uygulanabilen, sınırlı sonuçlar verebilen bir taramadır. Böbreklerin yerleşim yeri, konturları ve üriner sistem hakkında bilgi verir.

Ultrasonografi (USG)

Ürolojide en sık kullanılan tarama yöntemidir. Böbrek ve idrar yollar hastalıkları hakkında birçok bilgi edinilebilir. Böbreklerin boyutları izlenip böbreklerde bir genişleme olup olmadığı, böbrekte bir kist ya da tümör varlığı görülebilir. Ayrıca idrar yollarında genişleme, mesane büyüklüğü, mesane içerisinde şekil bozukluğu, prostat büyüklüğü hakkında detaylı bilgiler edinilebilir. Tüm bu hastalıklarda kesin tanı için bilgisayarlı tomografiye başvurulması düşünülür.

Bilgisayarlı Tomografi

Ürolojide en sık kullanılan görüntüleme yöntemlerinden biridir. Böbrekteki tümör ya da kist gibi lezyonların kesin tanısı bu yöntemle konur ve tedavi planlanır. Böbrek ve idrar yollarındaki taşların kesin tanısı da yine tomografi ile konur. Kontrastlı ya da kontrastsız olarak yapılabilir.

Doppler Ultrason

Böbrek atar ve toplar damarlarını görüntülemek için kullanılır. Renkli ultrason olarak da bilinir. Böbreğin damarsal yapısını görmek için uygulanan bir taramadır. Atar damarda daralma ya da toplar damarda tromboz varlığını ortaya koyabilir.

Pyelografi

Spesifik olarak üreter ve üreteropelvik darlığın, tıkanıkların kesin tanısına yönelik kullanılan bir taramadır. Kontrast bir madde vererek üriner sistemde bir darlık olup olmadığı izlenir. Antegrad ve retrograd olmak üzere iki tipi mevcuttur. Antegrad Pyelografi hastanın sırt kısmından cildi geçerek böbrek içine yerleştirilmiş olan nefrostomi üzerinden verilen kontrast madde ile yapılır. Retrograd Pyelografi ise ince bir katater ile idrar deliğinden girip mesaneyi geçerek üreter içine verilen kontrast madde ile gerçekleştirilir.

Sistografi

Mesane hastalıklarında kullanılan bir taramadır. Mesaneye kontrast madde verilerek mesane görüntülenir. Sıklıkla vezikoüreteral reflünün saptanması ve derecelendirilmesi için başvurulur. Mesane kapasitesi, şekli ve varsa mesanedeki lezyonlar hakkında bilgi sahibi olunur.

MR (Manyetik Rezonans)

Böbrek hastalıklarının tanısında MR taramasına nadiren başvurulur. Kontrastlı ve kontrastsız olarak tarama yapılabilir. Böbrekte bir lezyon olup olmadığını gösterebilir, böbrek damarlarında gelişen bir daralmanın varlığını ortaya koyabilir.

Anjiografi

Böbreğin damarsal hastalıklarında anjiyografiye başvurulabilir.  Bu işlem sıklıkla ürologlar tarafından değil girişimsel radyologlar veya kardiyologlar tarafından yapılır. Prosedür hastalık bilek veya kasık damarından bir kataterle girip böbrek damarlarına ulaşılmasını içerir. Damar içine kontrast madde verilerek görüntüleme yapılır. Darlık, tromboz gibi olgular ortaya konabilir.